Międzynarodowa Konferencja SŁOWO – MELODIA – NEUMA jako podstawa śpiewu gregoriańskiego


z okazji 50-lecia wydania
„Semiologii gregoriańskiej” (Rzym 1968)
oraz
10-lecia powstania Międzyuczelnianego Instytutu Muzyki Kościelnej (2008)

Wtorek, 20 listopada 2018 roku
Sala Petrus w Opactwie Benedyktynów w Tyńcu

Rozpoczęcie o godz. 9.00
Wstęp wolny

W tym roku mija 50. rocznica wydania przełomowego dzieła o. E. Cardina OSB (1905-1988) Semiologia gregoriańska (przetłumaczone na j. polski przez niedawno zmarłego Macieja Kazińskiego oraz Michała Siciarka i wydane w wydawnictwie benedyktynów w Tyńcu w roku 2000). Rocznica ta zaprasza nas do podjęcia głębszej refleksji nad znajomością semiologii gregoriańskiej w polskich środowiskach naukowych i dydaktycznych, formujących przyszłych muzyków kościelnych jak również w środowiskach czynnie zajmującymi się praktyką śpiewaczą i liturgiczną. Wydaje się, że mimo starań wielu osób i ośrodków, „droga” semiologii gregoriańskiej w Polsce jest jeszcze długa. Międzynarodowa konferencja pt. Słowo – melodia – neuma jako podstawa śpiewu gregoriańskiego, która będzie miała miejsce w Sali Petrus w opactwie tynieckim 20 listopada 2018 r., stawia sobie za cel właśnie ukazanie bogatego dziedzictwa o. Cardina, zrozumienie jego spuścizny w kontekście liturgicznym, naukowym, teologiczno-duchowym jak i praktycznym. Na konferencję zostali zaproszeni znakomici goście i badacze, należący do czołówki światowych gregorianistów, m.in. prof. Johannes Berchmans Göschl (jeden z głównych promotorów restytucji melodycznej śpiewu gregoriańskiego wydanej w Graduale Novum oraz uczeń o. E. Cardine), prof. Franz Karl Praßl z Papieskiego Instytutu Muzyki Kościelnej w Rzymie oraz prof. Juan Carlos Asensio Palacios z Barcelony. Zamysłem konferencji jest ukazanie śpiewu gregoriańskiego w optyce semiologicznej, czyli ukazanie, że jego podstawę stanowią trzy równorzędne elementy: słowo – melodia – neuma, bez połączenia których niemożliwe jest zrozumienie całej głębi śpiewu gregoriańskiego. Wykłady odbędą się w językach prelegentów, a słuchacze otrzymają tłumaczenie tekstów.
Po zakończeniu konferencji odbędzie się medytacja organowo-chorałowa: Credo quod Redemptor meus vivit. In memoriam Mariani Machura. Będzie to wspomnienie wielkiego propagatora śpiewu gregoriańskiego i wieloletniego organisty tynieckiego, prof. Mariana Machury w wyrazie wdzięczności za całą jego działalność w tej dziedzinie. Po medytacji na nieszpory.
Międzynarodowa konferencja organizowana jest przez Międzyuczelniany Instytut Muzyki Kościelnej w Krakowie (UPJPII/AM) przy współudziale Opactwa tynieckiego oraz pod patronatem Międzynarodowego Stowarzyszenia Studiów Gregoriańskich (AISCGre – sekcja polska). Wraz z tą inicjatywą powstaje Tyniecki Ośrodek Śpiewu Gregoriańskiego, który będzie miał na celu propagowanie śpiewu gregoriańskiego w dziedzinie praktycznej i naukowej (liturgia, konferencje, spotkania, wydawnictwo). Konferencja i towarzysząca jej medytacja chorałowo-organowa odbywają się w ramach XIV Dni Muzyki Kościelnej w Archidiecezji Krakowskiej pod patronatem ks. abp. Marka Jędraszewskiego.
Serdecznie zapraszamy!

 

PROGRAM

9.00 – Otwarcie konferencji
ks. dr hab. Robert Tyrała, prof. UPJP2 (UPJPII/AM)
o. dr Szymon Hiżycki OSB (Opat Tyniecki)

Prowadzący I cz. – o. prof. dr hab. Tomasz Dąbek OSB (UPJPII)

godz. 9.15
o. dr Dominik Jurczak OP (Kolegium dominikanów Kraków, Sant’Anselmo Rzym, Włochy) Znaczenie Słowa w liturgii

prof. Juan Carlos Asensio Palacios (Escola superior de Catalunya, Barcelona) Badania śpiewu gregoriańskiego przed i po publikacji „Semiologii gregoriańskiej”

godz. 10. 45-11.00 – przerwa

Prowadzący II cz. – ks. prof. Kazimierz Szymonik (Uniwersytet Muzyczny, Warszawa)

godz. 11.00
prof. Franz Karl Praßl (Pontificio Istituto di Musica Sacra, Rzym, Włochy) Codex Hartker (CH-SGs 390/391) – genialna szkoła retoryki w służbie teologii liturgicznej

s. dr hab. Susi Ferfoglia, prof. UPJPII (UPJPII Kraków) Rękopisy adiastematyczne jako wyraz tradycji wykonawczej

godz. 12.50 – Modlitwa w ciągu dnia

godz. 13.00 – 14.00 – obiad*

Prowadzący III cz. – ks. dr hab. Robert Tyrała, prof. UPJPII (UPJPII, AM)

godz. 14.00
prof. Johannes Berchmans Göschl (Monachium, Niemcy) Restytucja melodii na przykładzie nowego wydania „Graduale Novum”

Dyskusja

godz. 16.00
Medytacja organowo-chorałowa Credo quod Redemptor meus vivit in memoriam Mariani Machura

godz. 17.00
Uroczyste Nieszpory

 

*Do 13.11 istnieje możliwość zamówienia obiadu w cenie 20 zł, pisząc na adres karol@benedyktyni.pl